အႏိူင္းမဲ့လာဘ္

“အာေရာဂ်မရမာ လာဘာ = က်န္းမာၿခင္းလာဘ္သည္ အႏႈိင္းမဲ့လာဘ္” ၿဖစ္တယ္လို႔ ဗုဒၶက ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။

လာဘ္ = ရရွိၿခင္း။

လူတိုင္းဟာ ရရွိၿခင္း ကို ႏွစ္သက္ၾကပါတယ္။ 

ေလာကမွာ ရွိရွိသမွ် လာဘ္အားလံုးထဲမွာ က်န္းမာၿခင္းလာဘ္ဟာ အႏႈိင္းမဲ့လာဘ္ ၿဖစ္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ က်န္းမာၿခင္းလာဘ္ထက္ ပိုၿပီးရယူခ်င္စရာေကာင္းပါတယ္လို႔ ႏႈိင္းယွဥ္စရာ၊ အစားထိုးစရာ၊ ထပ္တူၿပဳစရာ တၿခားလာဘ္ မရွိေတာ့လို႔ပါပဲ။ က်န္းမာၿခင္းလာဘ္နဲ႔ လဲလွယ္ထိုက္တဲ့ တၿခားလာဘ္ ေလာကမွာ မရွိေတာ့တဲ့အတြက္ က်န္းမာၿခင္းလာဘ္ဟာ အႏိႈင္းမဲ့လာဘ္ ၿဖစ္ပါတယ္။

 

က်န္းမာၿခင္း ဆိုတဲ့ လာဘ္ကို မရရွိထားတဲ့ လူတစ္ေယာက္ဟာ တၿခားလာဘ္အရာအားလံုးကို မရတာနဲ႔ အတူတူပါပဲ။

ပစၥည္းဥစၥာေတြ ဘယ္ေလာက္ရ ရ

မိတ္ေဆြေကာင္းေတြ ခ်စ္သူခင္သူေတြ ဘယ္ေလာက္ရ ရ

ကာမဂုဏ္အာရံုေတြ ဘယ္ေလာက္ ႏွစ္သက္ ႏွစ္သက္၊

မက်န္းမာတာနဲ႔ ဒီဟာေတြကို ခံစား သံုးခြင့္ကို မရေတာ့ပါဘူး။ ရထားတဲ့ပစၥည္းဥစၥာဟာ မရတာနဲ႔ ဘာမွမထူးေတာ့ပါဘူး။ သံုးစဲြခြင့္၊ ခံစားခြင့္ရွိမွ ရတယ္လို႔ ေခၚႏိုင္ပါတယ္။

 

က်န္းမာေရးနဲ႔ မၿပည့္စံုရင္ ေလာကေရးရာမွာ ၾကီးပြားတိုးတက္ေအာင္ မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေတာ့သလို ဓမၼေရးရာမွာလည္း ၾကီးက်ယ္ၿမင့္ၿမတ္ေအာင္ မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ မက်န္းမာတဲ့အခ်ိန္မွာေတာင္ သီလကို လံုေအာင္ေစာင့္ထိန္းဖို႔ သိပ္ခက္ပါတယ္။

 

သမာဓိ၊ ပညာၿပည့္စံုေရး တရားထူးတရားၿမတ္ ရရွိေရးမွာလည္း က်န္းမာၿခင္းဟာ မရွိမၿဖစ္လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၿမတ္စြာဘုရားရွင္က “တရားအားထုတ္သူမွာ ပဓာနိယဂၤတရားငါးပါးနဲ႔ၿပည့္စံုသူဟာ တရားထူး တရားၿမတ္ကို အလ်င္အၿမန္ရလိမ့္မယ္လို႔ မိန္႔ေတာ္မူခဲ့တာပါ။ “

ပဓါနိယဂၤတရားငါးပါး –

    ၁) ဘုရား၌ယံုၾကည္ေသာသဒၶါရွိၿခင္း၊ 

    ၂) က်န္းမာၿခင္း၊ 

    ၃) မစဥ္းလဲ မလွည့္ၿဖား မိမိအၿဖစ္မွန္ကို တင္ၿပတတ္ၿခင္း 

    ၄) အားထုတ္မႈရွိၿခင္း၊ 

    ၅) ပညာရွိၿခင္းတို႔ ၿဖစ္၏။

က်န္းမာေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ကေတာ့ အထူးေၿပာစရာ မလိုပါဘူး။ ၾကီးၾကီးက်ယ္က်ယ္ အနာေရာဂါ မေၿပာနဲ႔အုန္း။ ႏွာေစး၊ ေခ်ာင္းဆိုး ေနမေကာင္းေတာင္မွ စိတ္မခ်မ္းမသာၿဖစ္ရ၊ စိတ္ဆင္းရဲရတယ္။ ကိုယ့္ပတ္၀န္းက်င္ကလူေတြလည္း စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ၿဖစ္ရ စိတ္ဆင္းရဲရတယ္။

 

ကိုယ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေရာဂါၿဖစ္ၿခင္း အေၾကာင္း ၈မ်ိဳး

၁) ၀ါတသမု႒ာန  = ေလဓါတ္ပ်က္ညခင္းေၾကာင့္ ေရာဂါၿဖစ္ၿခင္း

၂၊ ပိတၱသမု႒ာန   = သည္းေၿခပ်က္ၿခင္းေၾကာင့္

၃။ ေသမွသမု႒ာ   = သလိပ္ပ်က္ၿခင္းေၾကာင့္

၄။ သႏၷိပါတ        = ေလ သည္းေၿခ သလိပ္ သံုးပါးလံုးပ်က္ၿခင္းေၾကာင့္

၅။ ဥတုပရိနာမဇ   = ဥတုေဖာက္ၿပန္မႈေၾကာင့္

၆။ ၀ိသမပရိဟာရဇ = မသင့္တင့္ေသာအစာအာဟာရေၾကာင့္

၇။ ၾသပကၠမိက      = သူတစ္ပါးတို႔၏ လုပ္ၾကံမႈ လံု႔လေၾကာင့္

၈။ ကမၼ၀္ပါကဇ     = မိမိၿပဳလုပ္ခဲ့ေသာ မေကာင္းမႈကံေၾကာင့္ ေရာဂါၿဖစ္ၿခင္း။

 

ကိုယ္ၿပဳၿပင္ဖန္တီးလို႔မရတဲ့ အေၾကာင္းတရားေတြကို အသာထားၿပီး ၿပဳၿပင္ဖန္တီးလို႔ရတဲ့အေၾကာင္းတရားေတြကိုေတာ့ သတိတရား၊ ဆင္ေၿခဉာဏ္တရားနဲ႔ ဂရုစိုက္ၿပဳၿပင္ေပးရပါမယ္။ အထူးသၿဖင့္ အစားအေသာက္အာဟာရနဲ႔ အပူအေအးဥတုကို ဂရုတစိုက္ၿပဳၿပင္ဆ္ၿခင္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

အစားအေသာက္မွာ ကိုယ္ၾကိဳက္တာထက္ ကိုယ္နဲ႔တည့္တာကို စားဖို႔၊

ကိုယ္ၾကိဳက္တာကို လိုအပ္တာထက္ ပိုမစားဖို႔၊

အခ်ိန္မွန္စားဖို႔။

 

အပူအေအးဥတုကို ေရခ်ိဳးၿခင္းနဲ႔ အိပ္စက္ၿခင္းကို အထူးဂရုစိုက္ရပါမယ္။ အညစ္အေၾကးသန္႔စင္ေအာင္၊ အပူၿငိမ္းေအးေအာင္ ေရခ်ိဳးတယ္ဆိုေပမယ့္ ေအးေနရင္၊ ေရေၾကာက္ေနရင္၊ ခ်ိဳးခ်င္စိတ္မရွိရင္ မခ်ိဳးရပါဘူး။ ခ်ိဳးရင္ အႏၱရာယ္ၿဖစ္တတ္ပါတယ္။ ကိုယ္အတြင္းမွာ အပူအေအး အခိုးအေငြ႕ညီမွ်ဖို႔အတြက္ အိပ္စက္သင့္တဲ့အခ်ိန္မွာ အိပ္စက္ရပါမယ္။ အိပ္ခ်ိန္ကေတာ့ ကိုယ့္ခႏၶာရဲ႕တံု႕ၿပန္မႈကို သတိထားၾကည့္ၿပီး ကိုယ့္အတြက္ လိုအပ္သလို အိပ္ေပးရပါမယ္။

 

သင့္ေလ်ာ္တဲ့ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားအားကစားကိုလည္း မေမ့မေလ်ာ့ ၿပဳလုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အနည္းဆံုး လမ္းေလွ်ာက္ၿခင္း၊ စၾကၤံေလွ်ာက္ၿခင္းကိုေတာ့ မလုပ္မၿဖစ္ၿပဳလုပ္ေပးရပါမယ္။  လမ္းေလွ်ာက္ၿခင္း၊ စၾကၤံေလွ်ာက္ၿခင္းေၾကာင့္ အပင္ပန္းခံႏိုင္ၿခင္း၊ စိတ္တည္တ့ံၿခင္း အက်ိဳးေက်းဇူးေတြလည္း ရရွိႏိုင္ပါတယ္။

 

အနာေရာဂါကင္းရွင္း က်န္းမာၿခင္းနဲ႔ ၿပည့္စံုဖို႔အတြက္ ကိုယ္ခႏၶာပိုင္းဆိုင္ရာကို ေစာင့္ေရွာက္သလို ကုသုိလ္ကံပိုင္းဆိုင္ရာေတြကိုလည္း အားၿဖည့္ပံ့ပိုးေပးရပါမယ္။

အနာေရာဂါကင္း အသက္ရွည္ေစသည့္ ကုသိုလ္မ်ား

၁) ေရစစ္လွဴဒါန္းၿခင္း

၂) ေဆး၀ါးလွဴဒါန္းၿခင္း

၃) ေက်ာင္းဘုရား တံတားပ်က္တို႔ကို ၿပဳၿပင္ၿခင္း။

၄) ငါးပါးသီလကို အၿမဲေစာင့္ၿခင္း။

၅) သီတင္းေန႔တိုင္း ရွစ္ပါးသီလေစာင့္ၿခင္း။

၆) ေက်ာင္းသစ္၊ ဇရပ္သစ္ ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းၿခင္း တို႔ကို ယံုယံုၾကည္ၾကည္နဲ႔ လိုက္နာက်င့္သံုးၾကေစခ်င္ပါတယ္။

အက်ဥ္းအားၿဖင့္ – ေကာင္းမႈမွန္သမွ် ၿပဳလုပ္ၿခင္းနဲ႔ စိတ္အေနမွန္သမွ် ၿဖဴစင္သန္႔ရွင္းၿခင္းတို႔ဟာ က်န္းမာၿခင္းလာဘ္ကို ပိုင္ဆိုင္ရေစႏိုင္တဲ့ အေသခ်ာဆံုးအေၾကာင္းတရားေတြပါပဲ။

 

ကိုယ္က်န္းမာေရးအၿပင္ စိတ္က်န္းမာသူတစ္ေယာက္ၿဖစ္ဖို႔လည္း အထူးလုိအပ္ပါတယ္။ ဘယ္အာရံုနဲ႔ေတြ႕ေတြ႕ ဘယ္အၿဖစ္အပ်က္နဲ႔ၾကံဳၾကံဳ တုန္လႈပ္မႈမရွိဘဲ စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ ေနတတ္ၿခင္းဟာ စိတ္က်န္းမာေရးပါပဲ။

၀မ္းသာလြယ္၊ ၀မ္းနည္းလြယ္၊ စိတ္ညစ္လြယ္၊ စိတ္ပ်က္လြယ္၊ ခံစားလြယ္၊ ေၾကကဲြလြယ္၊ ခ်စ္လြယ္၊ မုန္းလြယ္တဲ့သူေတြဟာ စိတ္က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့ေနသူေတြပါ။ စိတ္က်န္းမာေရးည့ံဖ်င္းတာ အရာရာကို အဆိုးဘက္ကေန ၾကည့္တတ္လို႔ပါ။ စိတ္က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕ယြင္းသူေတြရဲ႕အဓိကအားနည္းခ်က္ကေတာ့ အရာရာကို နားလည္မႈ၊ ခြင့္လႊတ္မႈ ေခါင္းပါးၿခင္းပါပဲ။

 

စိတ္ခ်မ္းသာတယ္ဆိုတာ စိတ္ထားတတ္တယ္လို႔ ေခၚပါတယ္။

ေယာနိေသာမနသိကာရ ရွိလို႔ပါ။ ေကာင္းတဲ့အေၿခအေနနဲ႔ပဲေတြ႕ေတြ႕၊ ဆိုတဲ့ အေၿခအေနနဲ႔ပဲေတြ႕ေတြ႕၊ ေတြ႕သမွ် အေၿခအေနထဲက ေကာင္းတဲ့အခ်က္ကို မရရေအာင္ ရွာၾကံေတြးၿပီး စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ထားတတ္တာကို စိတ္ခ်မ္းသာတယ္လို႔ ေခၚပါတယ္။

အေကာင္းထဲမွာလည္း အဆိုးရွိသလို အဆိုးထဲမွာလည္း အေကာင္းရွိတာမို႔ အေကာင္းနဲ႔အဆိုးကို မွ်တေအာင္ေတြးယူၿပီး စိတ္တည္ၿငိမ္ေအာင္ ထားတတ္မယ္ဆိုရင္ အေကာင္းနဲ႔ေတြ႕လည္း စိတ္မတက္ေတာ့သလို အဆိုးနဲ႔ေတြ႕လည္း စိတ္မပ်က္ေတာ့ပါဘူး။ ဒါဆို စိတ္က်န္းမာေရးေကာင္းပါၿပီ။

 

ေယာနိေသာမနသိကာရ မရွိတဲ့သူဟာ မိမိကိုယ္တိုင္ေရာ မိမိပတ္၀န္းက်င္ကိုပါ စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ ဖန္တီးမေပးႏိုင္ပါဘူး။

 

 

အရွင္ဆႏၵာဓိက အႏႈိင္းမဲ့လာဘ္ စာအုပ္မွ။

 

 

 

This entry was posted in ဆံုးမၾသ၀ါဒမ်ား and tagged . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s