စိတ္၀ိညာဥ္မွာ အႏွစ္ရွာ သမထဘာ၀နာ

စိတ္၀ိညာဥ္၏ ဘာသာ အႏွစ္သာရ ႏွင့္ ဘာသာတန္ဖိုးကို ထုတ္ယူခ်င္လွ်င္ သမထဘာ၀နာ ပြားမ်ားၿခင္းပင္ ၿဖစ္၏။

သမထဘာ၀နာ ပြားမားၿခင္းၿဖင့္ ကိေလသာမ်ားၿငိမ္းေနၿပီး အင္မတန္ေအးခ်မ္းသည္။

သမာဓိေကာင္းေကာင္းၿဖင့္ ဆက္လက္ပြားလွ်င္ စ်ာန္၊ အဘိညာဥ္ထိရသည္။ သို႔ေသာ္ ၀ိပႆနာသို႔ကူးၿပီး ပြားမ်ားအားထုတ္မွသာ မဂ္ဖိုလ္သို႔ ေရာက္ႏိုင္ေပသည္။

 
ဓမၼပဒ၌ –

ဒုႏၷိဂၢဟႆလဟုေနာ၊

ယတၳကာမာနိ ပါတိေနာ။

စိတၱႆ ဒမေထာ သာဓု၊

စိတၱံ ဒႏံၱ သာခါ၀ဟံ။
 
စိတ္သည္ မေကာင္းမႈအကုသိုလ္ကို မလုပ္ၿဖစ္၊ မေၿပာၿဖစ္၊ မၾကံၿဖစ္ ေအာင္ ႏိုင္နင္းဖို႔ ခဲယဥ္းေသာသေဘာရွိသည္။

စိတ္သည္ စိတ္စကၠန္႔လွ်င္ အၾကိမ္ေပါင္း ကုေဋတစ္သိန္းၿဖစ္ပ်က္သၿဖင့္ လွ်င္ၿမန္လြန္းေသာ သေဘာရွိသည္။

စိတ္သည္ အာရံုငါးပါးကာမဂုဏ္တရားကို လွည့္လည္ရွာၾကံတတ္ေသာ သေဘာတရားရွိသည္။

ထိုစိတ္ကို ဆံုးမႏိုင္လွ်င္ကား လူ နတ္ ၿဗဟၼာ ခ်မ္းသာကိုသာမက နိဗၺာန္ခ်မ္းသာကိုထိ ရႏိုင္သည္ ဟူ၍ ဗုဒၶက ညႊန္ၾကားထားေပးသည္။

 

စိတ္သခင္ႏွင့္ စိတ္ကၽြန္

ေလာကီ၊ ေလာကုတၱရာ ႏွစ္ၿဖာလံုး

ဆုတ္ယုတ္ပ်က္စီးေနသူမွန္သမွ်သည္ စိတ္၏ကၽြန္။

ေလာကီ၊ ေလာကုတၱရာ ႏွစ္ၿဖာလံုး

ၾကီးပြားတိုးတက္ေအာင္ၿမင္ေနသူ မွန္သမွ်သည္ စိတ္၏သခင္။
 

မစိုးရိမ္ဆရာေတာ္ဘုရားၾကီး က –

ကုသိုလ္အလုပ္ဆိုတာ ဘယ္သူမဆိုလုပ္ရမွာ ပ်င္းၾကတယ္။ မလုပ္ခ်င္ေပမယ့္ ေပလုပ္ရတယ္။

အကုသိုလ္က်ေတာ့ ဘယ္သူမဆို မတိုက္တြန္းရဘူး၊ လုပ္ခ်င္ေနၾကတယ္။ အကုသုိလ္အလုပ္ဆိုတာ လုပ္ခ်င္ေပမယ့္ ေပၿပီး မလုပ္ဘဲ ေရွာင္ရမယ္ဟု ၾသ၀ါဒေပးေတာ္မူၿခင္းသည္။
 

ထိုေဒသနာအရ သူ႔ကိုကၽြန္ခံသူကား စိတ္ကၽြန္။

အကုသိုလ္သာ တိုက္တြန္းသည္မဟုတ္ ကုသိုလ္ၿပဳလုပ္သည္မွာကိုလည္း အၿပင္းအထန္ တားၿမစ္တတ္ေသးသည္။

စိတ္ခိုင္းတိုင္းလိုက္လုပ္ခဲ့ၿပီလွ်င္ ပစၥကၡဘ၀မွာလည္း မဲြမည္၊ ငတ္မည္၊ ေအာက္တန္းက်မည္။ ေနာက္ဘ၀သံသရာတြင္လည္း အပါယ္ငရဲသို႔ ဆင္းရေပမည္။

စိတ္ကို မိမိလိုရာ ေစခိုင္းႏိုင္ေသာ စိတ္၏သခင္ၿဖစ္မည္ဆိုလွ်င္ကား စိတ္ကလုပ္ခ်င္ေနေသာ အေပ်ာ္အပါး၊ ေလာင္းကစား မူးယစ္ေဆး၀ါး မိစာၦဇီ၀မွန္သမွ်ကို မလုပ္ၿဖစ္ေအာင္ တားၿမစ္အမိန္႔ေပးႏိုင္သည္။

ေလာကီေရးရာမွာလည္း ၾကီးပြားမည္၊ ခ်မ္းသာမည္၊ ေလာကုတၱရာမွာလည္း မဂ္ဉာဏ္ ဖိုလ္ဉာဏ္ကို ရရွိၾကမည္။

သံသရာေရးမွာလည္း လူခ်မ္းသာ နတ္ခ်မ္းသာ ၿဗဟၼာခ်မ္းသာကို သာမက နိဗၺာန္ခ်မ္းသာကိုပါ ရႏိုင္ေပသည္။
 

 
သမထကမၼ႒ာန္း (၄၀) ရွိေသာ္လည္း လူတိုင္းသင့္ေသာ သင့္ေလ်ာ္ေသာ္ သမထပ႒ာန္း (၄)ပါး

– ဗုဒၶါ ႏုႆတိဘာ၀နာ

– ေမတၱာဘ၀နာ

– အသုဘ ဘာ၀နာ

– မရဏႏုႆတိ ဘာ၀နာ တို႔ ၿဖစ္သည္။
 

၁) ဗုဒၶါ ႏုႆတိဘာ၀နာ ပြားမ်ားလိုသည္သည္

ဗုဒၶဂုဏ္ေတာ္ကိုးပါးအနက္ မိမိအာရံုအက်ဆံုး ဂုဏ္ေတာ္ကို ထပ္ခါတလဲလဲ ပြားမ်ားႏိုင္သည္။ ပုတီးမပါဘဲ ပြားမ်ားလွ်င္သာ ရ၏။ အဓိကသည္ ဂုဏ္ေတာ္အနက္အဓိပၸယ္ကို သိေနရန္ပင္ၿဖစ္၏။ မည္သို႔ေသာ ေနရာတြင္ ပြားမ်ားႏိုင္၏။
 
ဂုဏ္ေတာ္ပြားက်ိဳး (၁၇) မ်ိဳး

၁) မိမိခႏၶာကိုယ္ အတြင္းသႏာၱန္သည္ ေစတီအိမ္ႏွင့္ တူသည္ၿဖစ္၍ သူတစ္ပါးတို႔၏ ရွိခိုးမႈကို ခံထိုက္ၿခင္း

၂) စိတ္ဓါတ္ရဲရင့္တည္ၾကည္ၿခင္း

၃) ေသခါနီး၌ မေတြမေ၀ေသရ၍ ေသသည္၏ အၿခားမဲ့၌ နတ္ရြာသုဂတိသို႔ ေရာက္ရၿခင္း

၄) ေနာင္အခါ ဘုရားႏွင့္ေတြ႔ရ၀ယ္ သစၥာေလးပါးကို သိလြယ္ၿခင္း

၅) အမ်ိဳးၿမတ္ၿခင္း

၆) သူတစ္ပါးတို႔၏ အရိုအေသၿပဳမႈကို ခံရၿခင္း

၇) ခ်ီးမြမ္းထိုက္ေသာ ကိုယ္အဂၤါႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၈) အဆင္းလွၿခင္း

၉) ကိုယ္အနံ႔ၾကိဳင္သင္းၿခင္း

၁၀) ခံတြင္းအနံ႔ ေမႊးပ်ံ႔ၿခင္း

၁၁) ၾကီးက်ယ္ေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၂) နက္နဲေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၃) ထက္ၿမန္ေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၄) လ်င္ၿမန္ေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၅) ရႊင္ေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၆) ဆန္းက်ယ္ေသာ ဉာဏ္ပညာႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း

၁၇) စကားေကာင္းကို ဆိုႏိုင္ၿခင္း တို႔ၿဖစ္၏။

ဤကား ဘယ္ဂုဏ္ေတာ္ကိုပြားပြား အတူတူရရွိမည့္ ေကာင္းက်ိဳးမ်ားၿဖစ္၏။

 
သီးသန္႔ဂုဏ္ေတာ္ ပြားမ်ားၿခင္း

၁) အရဟံ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ ေဘးရန္ကင္းၿခင္း၊ က်န္းမာၿခင္း၊ လာဘ္လာဘေပါမ်ားၿခင္း အက်ိဳးတို႔ကို သီးသန္႔ထပ္ရ၏။

၂) သမၼာသမၺဳဒၶ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ စိတ္ရႊင္လန္းၿခင္း၊ ဉာဏ္ပြင့္ၿခင္း၊ စာေမးပဲြေအာင္ၿခင္း အက်ိဳးတို႔ကို သီးသန္႔ရ၏။

၃) ၀ိဇၨာစရဏသမၸ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ ၀ိဇၨာပညာအသက္ေမြး အတတ္ပညာမ်ား ၿပိဳင္ဘက္မရွိ တတ္ေၿမာက္ႏိုင္သည့္ ေကာင္းက်ိဳးကို သီးသန္႔ရ၏။

၄) သုဂတ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ စကားစစ္ထိုးၿခင္း၊ အမႈအခင္း၊ အေရာင္းအ၀ယ္၊ အေရးတၾကီးကိစၥေၿပာဆိုၿခင္း စသည္မ်ား၌ ေအာင္ၿမင္ၿခင္း ေကာင္းက်ိဳးကို သီးသန္႔ရ၏။

၅) ေလာက၀ိဒူ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ ေလာကေရး၊ လူမႈေရးရာ အၿဖာၿဖာႏွင့္ လူကင္းလူကဲမ်ားကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ပိုင္ပိုင္ႏိုင္ႏိုင္သိႏိုင္ၿခင္းေကာင္းက်ိဳးကို သီးသန္႔ရ၏။

၆) အႏုတၱေရာပုရိသဓမၼသာရထိ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ နတ္လူတို႔အလယ္တြင္ ေက်ာေဇာသတင္း ပ်ံ႕ႏွံ႔ၿခင္း၊ ရွိခိုးပူေဇာ္ခံရၿခင္း ေကာင္းက်ိဳး သီးသန္႔ရ၏။

၇) သတၱာေဒ၀မႏုႆာန ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ ႏႈတ္စ၊ လွ်ာစ ထက္ၿမက္ၿပင္းထန္၍ ဆိုတိုင္းရ၊ ၾကံတိုင္းေအာင္ၿမင္ၿခင္း ေကာင္းက်ိဳး သီးသန္႔ရ၏။

၈) ဗုဒၶ ဂုဏ္ေတာ္ပြားမ်ားလွ်င္ ေဘးဆိုး ရန္ဆိုး ၾကမၼာဆိုး အမ်ိဳးမ်ိဳးမွ လြတ္ကင္း၍ ခ်မ္းသာၿခင္းႏွင့္ ၿပည့္စံုသည့္ ေကာင္းက်ိဳး သီးသန္႔ရ၏။

၉) ဘဂ၀ါဂုဏ္ေတာ္ကို ပြားမ်ားလွ်င္ ဘုန္းတန္ခိုး ေတေဇာ္ အာႏုေဘာ္ ၾကီးမား၏။
 

 

၂) ေမတၱာဘာ၀နာ အား ေနာက္ပို႔စ္တြင္ အက်ယ္ဖတ္ရႈပါ။

 
 
၃) အသုဘ ဘာ၀နာ

အသုဘ ဘာ၀နာသည္ ေလာဘကိေလသာကုိ ကုန္ေအာင္ၾကိဳးစားရာ၌ မ်ားစြာအေထာက္အကူၿပဳသည္။ ထိုေၾကာင့္ ယခုဘ၀ႏွင့္ သံသရာအၿပတ္ၿဖစ္ေအာင္ အားထုတ္သူမ်ားသည္ သုသာန္ဓုတင္ေဆာင္ၿပီး အသုဘ ဘာ၀နာပြားမ်ားၿခင္းၿဖစ္သည္။

အသုဘ ဘာ၀နာပြားမ်ားလိုသူသည္

– ေသၿပီးေနာက္ ငါးရက္ေလာက္ရလာသၿဖင့္ ေလၿပည့္ေသာအိတ္ကဲ့သို႔ ဖူးဖူးေရာင္ေနေသာ ဥဒၶဳမာတက အေလာင္းေကာင္မ်ိဳးကိုလည္းေကာင္း၊

– ေသၿပီး ၈ ရက္ ၉ ရက္ေလာက္ရွိသၿဖင့္ ညိဳမဲၿပီး အသားမ်ား ကဲြၿပဲလာေသာ ၀ိနီလက အေလာင္းေကာင္မ်ိဳးကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊

– အရိုးစုမ်ားကိုလည္းေကာင္း ေတြ႔ေအာင္ရွာၿပီး မ်က္စိထဲ စဲြသြားေအာင္ စိုက္ၾကည့္ရသည္။ မိမိကိုယ္လည္း ဤအသုဘအရုပ္ေလာင္းကဲ့သို႔ မတင့္တယ္ ရြံရွာဖြယ္သေဘာရွိသည္ဟု ဆင္ၿခင္ပြားမ်ားရသည္။

အသုဘ ဘာ၀နာပြားမ်ားေနခ်ိန္တြင္ အသားမစားရ။ ေႏွာင့္ယွက္ၿခင္းမွ ကင္းေ၀းရန္ၿဖစ္သည္။

 

ဒီထိမရႈႏိုင္သူကား က်င္ၾကီးက်င္ငယ္ စြန္႔ေသာ္အခါတြင္ ငါ့ခႏၶာကိုယ္သည္ မတင့္တယ္၊ ရြံစရာအညစ္အေၾကးတို႔ႏွင့္သာ ၿပည့္၏ ဟု ရႈပြားႏိုင္သည္။

 

၄) မရဏႏုႆတိ ဘာ၀နာကို သတိရတိုင္းပြားပါ။ (မိမိ၏ေသၿခင္းတရားကို အဖန္ဖန္အမွတ္ရၿခင္းဟု အဓိပါၸယ္ရပါသည္) (အေသၿမတ္ခ်င္ ေသနည္းသင္ ပို႔စ္တြင္ မရဏႏုႆတိဘာ၀နာကို အက်ယ္ဖတ္ရႈႏိုင္ပါသည္။)
 
 “မရဏံ  ေမ ဓု၀ံ ၊ ဇီ၀ိတံ ေမ အဓု၀ံ။”

 ေမ – ငါ့အား၊ မရဏံ – ေသရၿခင္း သေဘာသည္၊ ဓု၀ံ – အၿမဲရွိ၏၊ ဇီ၀ိတံ – အသက္ရွင္၍ ေနရၿခင္းသေဘာသည္၊ အဓု၀ံ – အၿမဲမရွိ။

“ငါ့အား ေသရၿခင္း သေဘာသည္ အၿမဲရွိ၏။  ငါ့အား အသက္ရွင္၍ ေနရၿခင္း သေဘာသည္ အၿမဲမရွိ။”

မရဏႏုႆတိ ဘာ၀နာ ပြားမ်ား၏ ေကာင္းက်ိဳး

၁) ကုသိုလ္ေကာင္းမႈကို အခ်ိန္မဆဲြဘဲ ၿပဳၿဖစ္ၿခင္း၊

၂) အကုသိုလ္ကို မၿပဳၿဖစ္ေတာ့ၿခင္း၊

၃) ေသမွာ မေၾကာက္ေတာ့ၿခင္း၊

၄) နတ္ရြာဂတိသို႔ ေရာက္ရၿခင္း တုိ႔ ၿဖစ္၏။
 

အညႊန္း
ၿမန္မာတို႔၏အသက္၊ အရွံဴးမရွိေသာဒႆန၊ အေသၿမတ္ခ်င္ ေသနည္းသင္၊ ေမတၱာအစြမ္းအံ့မခန္း ၁+၂။

 

This entry was posted in ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ and tagged . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s